رسالت 30 آبان

استاد حسن اسماعیل زاده

دولتمردان ، ما را در راه اندازی نمایشگاه دایمی نقاشی قهوه خانه ای یاری دهند

اشاره :  استاد حسن اسماعیل زاده نقاش قهوه خانه ای ، از جمله هنرمندانی است که می توان او را در جرکه هنرمندان نقاشان نسل اول هنر نقاشی قهوه خانه ای دانست .  هم اکنون این استاد گرامی که بیش از شصت سال با عشق و علاقه در راستای ترویج فرهنگ نقاشی قهوه خانه ای   بر روی بوم قلم زده است در بستر بیماری به سر می برد . با وجود کهولت سن و بیماری رخصت یافتیم تا پای صحبت های شیرین و خاطرات و تجربیات این استاد بنشینیم . آنچه در زیر می آید ماحصل گفتگو یک ساعته خبرنگار ما با وی می باشد که تقدیم خوانندگان عزیز می گردد ؛

" میرزا غلامعلی مرشد که خدا او را رحمت کند کرارا می گفت : پادشاه مصر شد یوسف ، چرا که بر سر بازار گفت : بسم االه الرحمن الرحیم "

این جمله ای است که استاد اسماعیل زاده در ابتدای صحبت بر زبان جاری کرد . وی ادامه داد ؛ شصت سال در زمینه هنر نقاشی قهوه خانه ای   فعالیت کرده ام و حاصل آن تعداد زیادی تابلو نقاشی است . من هنر را به پول نفروختم  زیرا علاقمند به این هنر مقدس هستم ، در گذشته قهوه خانه مرحوم طیب و قهوه خانه عباس تکیه محل رفت و آمد نقاشان قهوه خانه ای بود  و در این مکان ها نقاشی می کشیدند . هر قهوه خانه ا ی  که نقاشی نداشت هیچ یک از مرشد ها حاضر نمی شدند آنجا نقل بگویند . استاد اسماعیل زاده به چگونگی  فراگیری هنر نقاشی اشاره کرد و گفت : من نقاشی را نزد مرحوم محمد مدبر که یکی از نقاشان ماهر بود و به اعتقاد من بنیانگذار نقاشی قهوه خانه ای   نیز می باشد و مرحوم حسین قوللر آقاسی فرا گرفتم ، استاد محمد مدبر در جوانی پرده خوان بود و دارای صدای خوشی بود که بعد ها به نقاشی قهوه خانه ای  روی آورد و شاگردانی تربیت کرد . هنر یک محبت خدادای است ، لذا با روح انسان ارتباط دارد و آنچه که هنرمند نقاش بر روی بوم قلم می زند بر گرفته از اعتقاد و باور اوست . بنده آنچه کشیده ام شامل شمایل ائمه (ع) ، صحنه های جنگ صدر اسلام و ظهر عاشورا است ، یکی از تابلوهای من صحنه جنگ حضرت علی اکبر (ع) است که مورد توجه بسیاری از افراد قرار گرفته است . حتی کشیدن چهره ها و صحنه های حماسی شاهنامه و... دارای زمینه های مذهبی است که متاسفانه این هنر با قدمتی که دارد به بوته فراموشی سپرده شده است و اساتید آن یکی پس از دیگری رخ در نقاب خاک می کشند و جای آنها خالی خواهد ماند . چند روز پیش استاد حسین همدانی صاحب نظر در نقاشی قهوه خانه ای   در اوج گمنامی از دنیا رفت .

از استاد تقاضا کردیم اگر خاطره ای از دوران کشیدن نقاشی دارد بیان کند که لبخندی زد و گفت : سال 1318 در چهار راه گلوبندک مغازه ای داشتم چهره امام زاده داوود را کشیده بودم و جهت خشک شدن آن را بیرون از مغازه قرار داده بودم که خانمی از روی عشق به چهره های مذهبی خم شد تا چهره حضرت را ببوسد ، از آنجا که رنگ آن خشک نشده بود صورت خانم به تابلو چسبید و رنگی شد . سبک نقاشی قهوه خانه ای سبک خیالی است و سخت ترین سبک در هنر نقاشی می باشد به همیین دلیل هیچ گونه تغییری در آن به وجود نیامده است . چون اصالت دارد و این نکته را هم اضافه کنم که نقاشی قهوه خانه ای  روی سه اصل حماسه ، مذهب و سنت دور می زند . لذا از آنجا که این تابلوها جزیی از فرهنگ ما می باشد نباید از کشور خارج شود . به لطف خدا در خانواده ما حرمت هنر و نقاشی قهوه خانه ای حفظ شده و پسران من نیز علاقه زیادی به این هنر دارند و تاکنون تعداد زیادی از این تابلوها را که در سراسر کشور پراکنده بودند جمع آوری کرده اند .

من تعداد زیادی شاگرد تربیت کرده ام از جمله پسرانم که هم اکنون صاحب سبک در هنر نقاشی قهوه خانه ای هستند . به همین منظور سایت نقاشی قهوه خانه ای را راه اندازی کردند .

استاد اسماعیل زاده گفت : من از دولت انتظار دارم موزه ای مخصوص نقاشی قهوه خانه ای ایجاد کند و آثار افرادی که در این زمینه خلق کرده اند ، جمع آوری و نگهداری کند و در معرض دید عموم مردم قرار دهد ، البته در ایامی که آقای خاتمی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی بود این تقاضا را از وی داشتم ولی متاسفانه توجهی نشد . اگر حمایتی از طرف دولت در این راستا صورت گیرد ، هنر نقاشی قهوه خانه ای زنده و پویا خواهد شد . بینایی من از سال 74 به این طرف ضعیف شده و به لحاظ کهولت سن ، شنوایی ام نیز کم شده است . جمله آخر من اینکه از وزیر ارشاد دولت جناب آقای احمدی نژاد تقاضا می کنم در زمینه راه اندازی نمایشگاه دایمی نقاشی قهوه خانه ای پسران مرا یاری کنند . من در قبال این هنر احساس مسوولیت می کنم و دوست دارم قبل از مرگ تاسیس این نمایشگاه را شاهد باشم.